Diensten/Vieringen  

   

Activiteiten  

   

bij Mattheüs 4: 1-11

Op de eerste zondag van de Veertigdagentijd leest de kerk vanouds het verhaal van Jezus’ verzoeking in de woestijn. In plaats van ‘verzoeking’ wordt ook wel gesproken van ‘beproeving’. De keuze van dit verhaal had ongetwijfeld een catechetisch doel: de geloofsleerlingen – en met hen: de gemeente - moesten ervan doordrongen worden dat de weg met Christus niet romantisch is, maar dat je daarop beproefd wordt, te maken krijgt met verzoekingen. Belijdenis en doop zijn geen eindpunt waarna geloofszeker-heid gegarandeerd is. Juist wie voor de Heer kiest is interessant voor de duivel geworden. In tijden van discriminatie en vervolging was die verzoe-king heel concreet: om af te vallen en het bijltje van geloof en bij de kerk horen erbij neer te gooien. Of om het geloof in de Heer verborgen te hou-den, zodat niemand in de omgeving er iets van zag. Voor veel van onze medegelovigen, overal in de wereld, is dat vandaag de dag nog zo.

‘Als jij Gods zoon bent’, zo begint de duivel telkens. En hij benadert Jezus dan met Bijbelteksten. Bij beproeving hoort dat je telkens opnieuw moet aftasten of het de stem van de Heer is, die je beluistert of een andere stem. Met stichtelijke woorden kun je voor een weg worden geplaatst die van God lijkt maar feitelijk van Hem afbrengt. Bij Jezus in de woestijn: een weg van succes, maar dan zonder offer: geen Gethsemane, geen Golgotha.

Er is geen vreugde en zekerheid van het geloof (‘mijn kind ben jij, in houd van je!’) zonder beproeving. Er is geen geloof zonder aanvechting. Ik hoor serieuze mensen – jongeren én ouderen – nog wel eens zeggen: ‘Pas als ik er voor honderd – of zelfs tweehonderd! - procent achter sta, kan ik belijde-nis doen.’ Dikwijls ligt daar de misvatting achter, dat je eerst een punt moet hebben bereikt, waarop je vrij van twijfel en aanvechting bent. Dat is een romantische misvatting, Geloof is niet romantisch. Het is wel passie, in de dubbele betekenis van het woord: hartstocht voor God, voor Christus, voor het Koninkrijk; passie voor mensen die je nodig hebben. Maar ook: lijden – aan de wereld, omdat je nog maar zo weinig van het Koninkrijk ziet; lijden aan de kerk omdat ze vaak niet is wat ze zou kunnen zijn; lijden aan jezelf omdat je zo kunt tegenvallen.

Hoe blijft Jezus overeind? Door het Woord. Daar leeft Hij mee en daardoor kan hij onderscheiden of de Bijbelwoorden van de Vader komen of juist niet van Hem. Voor ons is het niet anders. Daarom is het zo belangrijk er ver-trouwd mee te raken en te blijven. Dan leer je onderscheiden waar het op aan komt.

Wat zijn de verzoekingen vandaag? Ik denk vooral: vrijblijvendheid. We zeggen dat we geloven maar dat heeft geen echte consequenties voor onze agenda. Religie zonder echte navolging. Bonhoeffer noemde dat: goedkope genade.

Verzoeking en beproeving: twee vertalingen van één woord.

Twee kanten van één zaak.
In de verzoeking probeert de duivel ons van God af te helpen.
In de beproeving wil God ons van de duivel afhelpen. (Gerard Rothuizen)
De Veertig Dagen willen ons weer dichter bij Christus en bij de kern van ons christen-zijn brengen. En ons versterken in toegewijd geloof en leven.
Temidden van de verzoekingen bleef Hij overeind.
Wat over Hem gezegd word, is een belofte voor ons.
Hij gaf zichzelf, tot in de dood - om in ons te leven.

Ds. G. van den Dool